Vijesti
Evropska komisija privodi kraju planove za pooštravanje viznih pravila za stotine hiljada ruskih državljana koji svake godine kao turisti posjećuju zemlje Evropske unije, a nova ograničenja trebala bi obuhvatiti i bivše borce iz rata u Ukrajini, objavio je Politico.
Evropska komisija planira predstaviti paket novih zakonskih mjera u januaru 2027. godine, prema navodima medija koji se pozivaju na izvore iz institucija Evropske unije. Osnovni zadatak predloženih propisa jeste jačanje mehanizama odbrane od hibridnog djelovanja, uključujući sabotaže i sumnjive operacije za koje evropske vlasti smatraju odgovornom vlast u Moskvi.
Zagovornici ove inicijative su Švedska, Poljska i Estonija, a predstojeći sastanak ministara vanjskih poslova članica Unije u Luksemburgu poslužit će za detaljnije razgovore o toj temi. Ove države upozoravaju da turističke vize nerijetko omogućavaju prikrivanje obavještajnog rada i napada na ključne infrastrukturne tačke, naročito postrojenja namjenske industrije koja proizvode naoružanje za potrebe Ukrajine.
Švedski ministar Gunnar Strömmer istakao je da su manjkavosti u evropskom sistemu očigledne i da ih protivnici mogu zloupotrijebiti, izrazivši pritom očekivanje da Komisija svoje prijedloge formulira i znatno prije planiranog roka. Istovremeno, posebna pažnja posvećena je pojedincima koji su direktno učestvovali u ratnim dejstvima u Ukrajini, pri čemu je šef estonske diplomatije Margus Tsahkna upozorio na mogućnost dolaska velikog broja bivših boraca uz pomoć ruskih tajnih službi.
Zvanični podaci Eurostata pokazuju da je ruskim građanima tokom protekle godine odobreno ukupno oko 620.000 šengenskih viza, dok medijski izvještaji preciziraju da se približno 478.000 odnosilo na turistička putovanja, od kojih su mnoge omogućavale višestruke ulaske. Komesar EU za migracije Magnus Brunner apelovao je na države članice da reduciraju izdavanje dozvola, konstatujući da je silazni trend broja viza u međuvremenu zaustavljen.
Nakon pokretanja invazije na Ukrajinu, ukupan broj odobrenih šengenskih viza za Ruse zabilježio je ogroman pad, smanjivši se s preko četiri miliona u 2019. na oko 500.000 u 2023. godini. Evropska komisija je u novembru prošle godine dodatno uvela restrikcije ukinuvši mogućnost višekratnih viza za stanovnike Rusije, uz strogo definisane izuzetke koji obuhvataju disidente, nezavisne novinare i najbliže srodnike.
Visoka predstavnica EU za vanjsku politiku Kaja Kallas još tokom septembra je nagovijestila mogućnost uvođenja zabrane izdavanja viza nekadašnjim ruskim borcima, restrikcije turističkih ulazaka i ograničavanja kretanja diplomata unutar Šengena. S obzirom na to da je donošenje viznih odluka i dalje primarno u nadležnosti pojedinačnih članica, mediji ukazuju da Evropska komisija u ovom segmentu prvenstveno djeluje putem preporuka.
